چه در خانه باشي يا در محل كار و يا در ميان دوستان، اگر خوش بين باشي و امواج مثبت از تو ساطع شود، متوجه مي شوي كه تأثير آن به خودت هم بر مي گردد.

☺☺☺

اگر كاري سخت و طاقت فرسا پيش رو داشته باشيد، خواه بالا رفتن از كوه باشد يا به پايان رساندن يك طرح ، دلتان مي خواهد در آن وضعيت چه نوع افرادي دور و برتان باشند؟ افراد بدبين كه دائم به شما خاطر نشان مي كنند موفق نخواهيد شد يا افراد خوش بين كه دلايلي براي موفقيت در اختيار شما مي گذارند؟

افرادي را در نظر آوريد كه دوست داريد دور و برتان باشند، يا افرادي كه حضورشان مايه ي لذت و آرامش است. چه وجوه اشتراكي دارند؟ آيا در ميان آنان كساني هست كه بدبين باشد و دائم انتظار بدترين رخدادها را بكشد؟ نه. ما به سوي افرادي كشيده مي شويم كه با ديد مثبت به زندگي مي نگرند. زندگي تؤام با رضايت يكي از چالشهاي زندگي ماست؛ چالشي است كه چه بهتر با خوش بيني همراه باشد.

☺☺☺

دانشمندان بسختي درگيرند تا خوشحالي افراد را بر اساس وقايعي كه آنان از سر گذرانده اند، پيش بيني كنند. آنان براي اين كار به جاي در نظر گرفتن تعداد وقايع خوب يا بدي كه فرد آن را تحمل كرده است، به باورها و رفتار او تكيه مي كنند.

چن 1996

62

پاياني وجود دارد، اما تو مي تواني آماده باشي

وقتي پا به سن مي گذاريم، يكي از بزرگترين منابع تشويش و اضطراب اين است كه هرگز فرصت نكرديم كارهايي را كه هميشه دلمان مي خواسته، انجام دهيم يا طرحي را كه سالهاست پيش رو داريم، تمام كنيم. تا آخرين روز عمر صبر نكن و حساب و كتاب نكن كه چه آرزوها و نقشه هايي داشتي. به كاري بپرداز كه الآن در فكرش هستي.

☺☺☺

دانش آموزان معمولاً امروز و فردا مي كنند و كارها را پشت گوش مي اندازند. اگر براي تهيه ي يك گزارش فرصتي دو ماها به آنان داده شود، تا آخرين روز صبر مي كنند. سپس شتابان مشغول مطالعه و تحقيق مي شوند، يادداشت بر مي دارند و بعد حق الزحمه مي پردازند تا كسي ديگر گزارش را برايشان پاك نويس كند. حتي يك لحظه ي اين مرحله لذت بخش نيست. تلاشي جنون آساست و كم و كيف آن نگراني به همراه دارد. دانش آموزاني كه گزارشهاي خود را سر فرصت تهيه مي كنند و با پيش بيني مراحل لازم، كار را با نظم و ترتيب پيش مي برند، هر گز احساس نمي كنند بر اوضاع تسلط ندارند و حتي از كار لذت مي برند.

حالا زندگي ما هم مثل برنامه ي دانش آموزي است كه مي خواهد گزارش كار بنويسد. عده اي پشت گوش مي اندازيم و عده اي برنامه ريزي مي كنيم. فرد مساحمه كار و پشت گوش انداز احساس مي كند تسلط بر اوضاع از اختيارش خارج شده است و هر سالي كه مي گذرد برايش منبع يأس و نوميدي است. اما برنامه ريز آنچه را لازم است انجام شود، تمام مي كند و گذشت هر سال را به نيل به اهداف قلمداد مي كند.

☺☺☺

تحقيقات در مورد افراد مسن نشان داده است آنان كه براحتي فنا پذيري  خود را پذيرفته اند، قضايا را ناديده نمي گيرند، بلكه خود را براي آن آماده مي كنند.

اوتز 1997

63

چگونگي نگرش  ما به دنيا

مهم تر از چگونگي دنياست

دنيا به چه شكل است و چه شرايطي در آن وجود دارد؟ دانشمندان، فيلسوفان و پادشاهان مباحثي بي پايان را در مورد اين سؤال پيش كشيده اند. اما در واقع، هيچ پايه و رتبه ي راستيني بجز آنچه شما مي بينيد، وجود ندارد.

☺☺☺

در تحقيقاتي كه دانشمندان انجام مي دادند، يك دست ورق بازي به افراد نشان داده مي شد. روي هر يك از اين كارتها چيزي عوضي و غير عادي وجود داشت. مثلاً كارت چهر گشنيز قرمز بود و كارت پنج خشت، شش تصوير خشت داشت. كارتها را به افراد نشان مي دادند و از آنان مي پرسيدند كه چه ديده اند.

گمان مي كنيد كسي از ديدن كارتهايي پر از اشتباه تعجب كرد؟ نه. چرا؟ چون توجه نكرده بودند. وقتي از آنان خواسته شد به ورقهاي مزبور نگاه كنند و توضيح دهند، همگي جواب دادند كه يكي از آنها پنج خشت است و ديگري چهار گشنيز، و هيچ كس خاطر نشان نكرد كه كارتها ايراد دارد.

چرا چنين اتفاقي مي افتد؟ چون آنچه مي بينيم صرفاً باز تابشي است از ذهنيت و توقع ما از آنچه به دنبالش هستيم، نه آنچه براستي وجود دارد.

☺☺☺

افرادي كه ماجراها و رويدادهاي مشابه را از سر گذرانده اند، تا حدود زيادي برداشتي متفاوت در مورد رضايت از زندگي دارند. تحقيق در مورد افرادي كه ارتقاي مقام پيدا كرده بودند، نشان داد در حالي كه عده اي اين موقعيت را فرصتي خوب مي پنداشتند، عده اي ديگر اظهار تأسف مي كردند كه مسؤوليتشان زيادتر شده است. معنا و مفهوم رويدادهاي زندگي به ديدگاه هر فرد در مورد آن بستگي دارد.

چن 1996

64

قلم و كاغذ دم دستت باشد

مردم معمولاً كلافه مي شوند كه چرا عقيده اي خوب را كه هفته ي پيش به ذهنشان رسيده بود، يا رؤياي شب قبلشان را به خاطر نمي آورند. كساني كه كاغذ و قلم دم دستشان دارند، بيشتر بر اوضاع مسلط هستند و كمتر چيزي را از دست مي دهند.

☺☺☺

اميلي نويسنده اي با ذوق است كه هميشه در حال نوشتن است. حتي وقتي نمي تواند يك ورق كاغذ پيدا كند، به يك تكه مقوا، دستمال كاغذي، پاكت يا هر چيزي كه بتواند افكارش را روي آن بنويسد، اكتفا مي كند. آيا او اين كار را مي كند چون فراموشكار است؟ نه. اين كار را مي كند چون فردي است به حد كافي واقع بين و مرتب، و مي داند كه انسانها در طول روز به قدري افكار مختلف به ذهنشان مي رسد كه به خاطر آوردن تمام آنها يا دست كم بيشتر آنها ناممكن است. افكار خوب بسرعت به ذهن ما مي آيند و به همان سرعت هم رد مي شوند. نويسندگاني كه با اين مسأله آشنايي دارند و آن را تأييد مي كنند، هميشه دفترچه يادداشتي با خود دارند تا بهترين افكاري را كه به ذهنشان مي رسد، يادداشت كنند. لزومي ندارد كه شما حتماً نويسنده باشيد تا افكار خوب به ذهنتان برسد. قلم و كاغذ دم دستتان باشد. شما هم مي توانيد از افكار زودگذر يادداشت برداريد.

☺☺☺

به همان نسبت كه فعاليتهاي هدفمند باعث خوشحالي و رضايت خاطر مي شود، از ياد بردن افكار هم به استيصال و احساسات ناخوشايند مي انجامد. افرادي كه احساس مي كنند بهترين افكارشان از خاطرشان مي رود، به ميزان 37% ناراضي تر از افراد ديگر هستند.

مديگان، ميز، مي نارد 1996

65

به بغل دستي ات كه محتاج كمكي جزئي است،

كمك كن

كمك كردن حالتي مثل برنده شدن ايجاد مي كند. بنابراين فرصت را از دست نده. حواست به دور و بر باشد و هر كمكي از دستت بر مي آيد، دريغ نكن. اين كار ممكن است كاري پيش و پا افتاده باشد، مثل باز نگه داشتن در براي كسي كه پشت سر تو مي آيد. اين حالتي دوستانه است و باعث مي شود هم تو احساسي بهتر داشته باشي هم ديگران در مورد تو احساسي بهتر داشته باشند.

☺☺☺

استيسي از ايالتي در شمال شرقي به ايالتي در غرب ميانه نقل مكان كرد. و خيلي زود متوجه شد كه اهالي انجا در رانندگي بسيار مبادي آداب هستند. اگر شما بخواهيد از پارك بيرون بياييد و خيابان راه بندان باشد، اهالي غرب ميانه توقف مي كنند و فضاي كافي براي بيرون آمدن از پارك در اختيارتان مي گذارند.

اين كار براي استيسي هم عادت شد. او از اين رفتار مؤدبانه خوشش مي آمد و همين مسأله باعث شد اتفاقي جالب برايش بيفتد.

روزي بعد براي اينكه استيسي از پارك بيرون آمد، بلافاصله مجبور شد اتومبيلش را كنار بزند چون صدايي عجيب و غريب مي داد. راننده اي كه به استيسي راه داده بود، متوجه شد كه اشكالي پيش آمده و او هم توقف كرد تا ببيند مي تواند كمك كند يا نه. بعد از كند و كاوي مختصر، معلوم شد كه اتومبيل استيسي بنزين تمام كرده است. راننده ي مذكور به اندازه اي كه او بتواند خودش را به پمپ بنزين برساند، به استيسي بنزين داد و به او گفت كه در آن ايالت به چه انسانهاي شريفي روبرو مي شود. استيسي شماره تلفنش را به او داد. يك سال بعد آن دو با هم ازدواج كردند.

☺☺☺

رضايت از زندگي در خلال فعاليت هاي بشر دوستانه به ميزان 24% افزايش مي يابد.

ويليامز، هبر، فريمن 1998

66

مراقب باش با درشتي از دوستان

 و نزديكان انتقاد نكني

ما به حمايت نزديكانمان متكي هستيم. ما مي توانيم انتقاد را از كساني كه به ما نزديك نيستند، بپذيريم چون ممكن است معتقد باشيم كه چندان شناختي از ما ندارند. اما از دوستان و خانواده ي خود چنين انتظاري نداريم. براي اينكه مجبور نشوي اوضاع را اصلاح كني، دوستان و خانواده ي خودت را همان طوري كه هستند، دوست بدار. اگر مجبوري حرفي منفي بزني، سعي كن سازنده باشد. كاري كن كه انتقاد تو منعكس كننده ي عشق و محبت و احترام تو به فرد باشد، نه دلسردي تو از او.

☺☺☺

وقتي كارول در اداره پرونده اي را گم كرد و خشم رئيسش را برانگيخت، مادرش به او گفت: "كار تو از روي بي شعور بوده." بمحض اينكه اين حرف از دهان مادر كارول در آمد، انگار پتكي بر سر او كوبيدند. كارول دلش نمي خواست رئيسش از دست او عصباني شود، اما حرف مادرش برايش دردناك بود.

"بي شعور" واژه اي متداول است كه معاني مختلفي دارد. شايد منظور مادر كارول معني ملايم تر آن بوده است. حواستان باشد وقتي حرفي به كسي مي زنيد، بخصوص به نزديكان، بايد متوجه باشيد اگر آن حرف معاني مختلفي داشته باشد، طرف مقابل از بين معاني، شديدترين و بدترينش را برداشت مي كند تا ملايم ترينش را.

☺☺☺

پرخاشگري و درشتي كردن در موردي كه عدم توافق وجود دارد، رضايت خاطر را در مناسبات به ميزان 70% كاهش مي دهد.

چاند 1990

67

عده اي از كل تصوير خوششان مي آيد،

عده اي از جزييات آن

وقتي به صورتحساب رستوران نگاه مي كني، مي تواني به جمع كل نگاه كني يا به قيمت تك تك چيزها. زندگي هم همين طور است. مي تواني كل موفقيتي را كه به دست آورده اي، در نظر بگيري يا به بخشهاي آني و زودگذر زندگي ات چشم بدوزي. بر چيزي تمركز كن كه برايت رضايت بخش است. اگر معتقدي كه اوضاع بر وفق مراد شده است، حتي اگر موانعي را پشت سر گذاشته اي، كل را در نظر بگير. اما اگر هنوز مطمئن نيستي اوضاع به چه منوال پيش خواهد رفت، ولي مي داني كه زندگي ات پر از لحظات لذت بخش و جالب توجه خواهد بود، به جزييات توجه كن.

☺☺☺

بعدازظهر شنبه است. دو مرد در همسايگي يكديگر زندگي مي كنند. خانه ي هر دو قديمي و در وضعيت و اندازه ي مشابه است. هر دو در حياط خلوت خانه شان هستند. يكي از مردها روي ننويي دراز كشيده است و تاب مي خورد. ديگري در زير آفتاب سوزان در حال رنگ كردن نرده هاي دور خانه است. مرد داخل ننو شادمان و آسوده خاطر است كه خانه اش سالهاي سال پا بر جا خواهد ماند و سرپناهي خوب براي او و خانواده اش است. همسايه ي او نيز خوشحال است زيرا مجسم مي كند كه نرده ها با كمي رنگ چقدر زيبا و براق مي شوند و از اينكه هفته ي پيش در پشتي خانه را هم رنگ كرده است، راضي است. در اينجا راحتي خيال يك نفر در نگاه كردن به تصوير كلي است و ديگري در نگاه كردن به جزييات. مسأله ي مهم اين است كه هر دوي آنان راضي و خشنودند.

☺☺☺

محققان پي برده اند كه فرق نمي كند از طريق رويدادها به رضايت خاطر دست يابند يا از طريق ديدگاهتان در مورد وقايع. هر دو نمونه متداول است.

سريس 1996

68

كارهايي را انجام بده كه در آن سررشته داري

ما احتياج داريم كه احساس كفايت و شايستگي كنيم. در زمينه اي كه سررشته داري، قبول مسؤوليت كن. آشپزي، باغباني، حسابداري، و زماني كه در جايي گير مي كني، كمك بگير.

☺☺☺

در تحقيق در دانشگاه پن استيت، متوجه مسأله اي جالب در مورد نمره هاي دانشجويان شدند. در رشته هايي كه تعداد دروس اجباري كمتر بود، نمره هاي دانشجويان معمولاً بالاتر بود. ابتدا محققان تصور كردند دليلش اين است كه دانشجويان آسان ترين دروس را انتخاب مي كنند. سپس متوجه شدند كه نمره هاي آنان چه در دروس انتخابي و چه در دروس اجباري بالاترين نمره است.

محققان به اصل مسأله پي بردند و متوجه شدند كه آزادي انتخاب واحد باعث مي شود دانشجويان واحدهايي را انتخاب كنند كه بيشتر در آن سر رشته دارند. اما نكته ي مهم در اينجاست كه كسب نمره هاي بالا در دروس انتخابي، در واقع باعث بالا رفتن نمره در تمام واحدها مي شود، زيرا عادت مثبت كه موجب موفقيت آنان در دروس انتخابي شده است، بر دروس اجباري هم تأثير مثبت مي گذارد.

☺☺☺

چه كسي خشنودتر است؟ مادران خانه دار يا مادران شاغل؟ تحقيق در مورد هر دو گروه نشان مي دهد كه ميزان خشنودي و و رضايت در هر دو گروه يكسان است در صورتي كه فرد در مورد كاري كه انجام مي دهد، احساس كفايت و شايستگي كند.

هو 1995

به نقل از کتاب چگونه امتحان بدهیم . نویسنده : فرد ای اور فصل هشتم حافظه خود را تقويت كنيد

برخوردار نبودن از حافظة خوب و قوي مشكلي است كه باعث نگراني بسياري از دانش آموزان و دانشجويان است . به هنگام رويارويي با كوهي از كتابها و جزواتي كه منتظر خوانده شدن هستند ، دانشجويان اغلب از خود دربارة چگونگي مطالعه و به خاطر سپردن اين مطالب مي پرسند .

مطالعه كردن يك فرايند پيچيدة رواني است . فرايندي كه از خواندن ، به ياد سپردن ، به يادآوردن و باز پس دادن مطالب در وقت مقتضي ، تشكيل مي شود . به خاطر سپردن ، شامل ثبت و ضبط مفاهيم ، مسائل ، اشكال و موضوعات ديگري است كه در كتابها و جزوات با آن روبرو مي شويد . به خاطر سپردن ، ضرورتاً به معناي آن نيست كه موضوعات ثبت شده ، فرا گرفته شده اند ، زيرا در جريان يادگيري مطلب فرا گرفته شده ، بايد فهميده شود . در واقع ، فرايند يادگيري در بردارندة فرايند درك كردن و فهميدن مطالب درسي است كه در نهايت توانايي يادآوري و به كار بستن موضوعات در جاي صحيح را افزايش مي دهد .

اگر به واقعيت امتحانات بنگريم ، هدف از آن ، دريافت ميزان اطلاعات دانش آموزان و دانشجويان در خصوص موضوعات خاص است . بدست دادن بهترين اطلاعات دربارة آن موضوعات به معناي دستيابي به بهترين نتايج امتحاني است . مشكل اصلي اغلب دانش آموزان و دانشجويان اين است كه : «موضوعات و مواد درسي را چگونه فرا بگيرند تا به هنگام امتحان ، بتوانند به بهترين نحو آنها را انتقال دهند ؟ » شايد در فهرست زير بتوانيد برخي از موارد مربوط به مطالعه را تشخيص دهيد .

يادداشتهاي كلاس را دسته بندي و مرتب كرده ، درون يك پوشه قرار دهيد تا در فصل امتحان بتوانيد به آن رجوع كنيد .

بازبيني و مرور درسها را به انتهاي ترم تحصيلي موكول نكنيد .

آمادگي براي امتحانات را از همان هفته هاي اول ترم شروع كنيد .

درست در شب امتحان شروع به خواندن درسها نكنيد . در اين صورت خود را در مخمصه اي غيرقابل رفع گرفتار كرده ايد .

اين فصل راههايي را نشان خواهد داد كه با استفاده از آنها مي توانيد توانايي حافظة خود را بهبود بخشيد . در ادامه اصولي تحت عنوان «شروع زود هنگام كار» و « منظم عمل كردن » عنوان خواهد شد و چندين روش براي افزايش قدرت حافظه عنوان خواهد شد .

مرور زود هنگام

اصل اساسي در هر امتحان ، آينده نگري و شروع كردن مطالعة درسها از ابتداي ترم يا سال تحصيلي است . مطالعه و به خاطر سپردن مطالب ، وقت و انرژي زيادي مي طلبد . تلاش براي خواندن حجم زيادي از درسها در زمان اندك به چيزي جز اغتشاش و نا اميدي نخواهد انجاميد . گرچه انجام يك مرور در شب قبل از امتحان ضروري به نظر مي رسد ، اما هيچگاه نبايد خود را محدود به اين بازبيني مختصر شب آخر كنيد . مرور آخرين شب در واقع بايد يك جمع بندي نهايي از عناوين اصلي بحثهايي باشد كه در طي ترم خوانده ايد و كاملاً به آنها تسلط يافته ايد .

چگونه بايد مرور درسها را شروع كنيد ؟ بهترين پاسخ در مرور روزانة يادداشتهاي كلاسي خلاصه مي شود . قبل از آنكه صحبتي از امتحان باشد ، بايد بارها يادداشتهاي خود را مرور كرده باشيد . وقتي شروع به خواندن يادداشتها مي كنيد ، بايد از ترتيب زير تبعيت كنيد :

• خواندن
• مرور و بازبيني
• نوشتن در طرح بازبيني
• تكرار

خواندن يادداشتها

علاوه بر توانايي شما در يادداشت برداشتن اين ساختار كلام استاد است كه كيفيت يادداشتهاي شما را مشخص خواهد كرد . احتمالاً پس از آنكه يادداشت برداشتن را تمام كرديد احتياج است كه از نظر نظم و ترتيب و همچنين سختي و ساختارِ كلام يادداشتهاي خود را مرور كنيد . در حين اين تصحيح متن ، متوجه باشيد كه كار خود را منحصر به نسخه برداري مجدد از همان چيزي كه بوده است نكنيد . اين كار چيزي جز وقت و انرژي شما را نمي گيرد .

بايد كاملاً به ياد داشته باشيد كه براي به خاطر سپردن هر چه بهتر مطالب همان شب پس از خاتمة كلاس ، درسها را مرور كرده و از نظر بگذرانيد . اگر در اين كار وقفه به وجود آيد ، بزودي بسياري از مطالب را از خاطر خواهيد برد . از اين رو ، كسب عادت در مرور مطالب نيز تا حد قابل توجهي راندمان شما را بالا خواهد برد .

مرور و بازبيني

در حين بازبيني مطالب ، مي توان اصلاحاتي انجام داد و جمله بنديها و كاستي هاي احتمالي را در همان بار اول بازبيني ، تصحيح كرد . در اين بين ، بازبيني و تصحيح منظم و نظام دار از اهميت خاصي برخوردار است . براي رفع خستگي ، در حين كار به خود استراحتهاي كوتاه مدتي بدهيد . براي اين استراحتهاي مابين درس نيز نظم و نظامي برقرار كنيد و نگذاريد از چند دقيقه بگذرد . در عين حال ، بعد از چند ساعت درس خواندن به خود يك استراحت طولاني تر ، تا حدود نيم ساعت بدهيد .

نوشتن در طي بازبيني

پس از يادداشت برداري و مرور مجدد آنها ، شما خواهيد توانست مطالب اصلي و مهم را از ميان مطالب يادداشت شده ، معلوم و مشخص كنيد . تعيين نكات اصلي را مي توان در درون متن يا با تعيين خلاصه اي از درس و نوشتن نكات اصلي در انتهاي متن انجام داد .

تكرار ، تكرار ، ...

گرچه ممكن است ، دربار اول مرور مطالب ، درسها را بخوبي فرا گرفته باشيد، اما نبايد پس از يك بار بازبيني ، تا شب امتحان ، خواندن مجدد آنها را به تعويق انداخت . مرور و بازبيني درسها ، فرايندي است كه با افزوده شدن هر مبحث جديد بايد از ابتدا انجام شود تا كلية مطالب طي سلسله مراتب خود ، با مشخص بودن پيشينة آن به ذهن سپرده شود .

روشهاي به خاطر سپردن

همانطور كه پيش از اين اشاره شد به خاطر سپردن مطالب ، كار دشواري است . ميزان اين به ياد سپاري رابطة مستقيمي با موضوعات مورد مطالعه دارد . در اينجا روشهاي چندي براي به خاطر سپردن موضوعات با محتواي متفاوت گفته خواهد شد .

مطالعة كلي در برابر جزئي خواني

در برخي موارد خواندن كلي مطالب بسيار سودمندتر از در نظر داشتن جزءجزء آن است . براي مثال ، وقتي تلاش مي كنيد كه در حين يك نمايش، شعر يا گفتگوهايي را به خاطر بسپاريد ، بسيار مطلوب خواهد بود كه كل نمايش را بخوانيد و با اشراف نسبت به كل متن ، هر بار سعي كنيد قسمتهاي بيشتري از متن را به ياد آوريد . هنگامي كه يك متن بافت داستاني داشته باشد ، با شروع كار قسمتهاي بعدي بهتر و بيشتر به ياد مي آيند . از اين رو ، به هنگام به خاطر سپردن يك شعر ، نه تنها مي توانيد تصاوير همراه آن را به ذهن بسپاريد ، بلكه مي توانيد از وزن و آهنگ آن نيز در جهت اين امر استفاده كنيد .

جزءجزء كردن

تكنيك ديگر به ياد سپردن شامل قطعه قطعه كردن يك تكليف بزرگ و سنگين است . براي انجام اين كار ، وظيفة خود را به خواندن مطالب يك سرفصل يا يك بحث كوتاه از يك متن بزرگ محدود مي كنيد . به اين ترتيب تكليف هر روز شما ، عبارت از خواندن حدود بيست صفحه مطلب است و نه كوهي از مطالب كه هر بار بايد فشار آن را تحمل كرد .

به ياد سپردن به همراه درك كردن

تمامي ما تجاربي در مورد حفظ و از بركردن بسياري از مطالب درسي داريم كه به طور سطحي فرا گرفته شده اند و هيچگاه به درك معناي آن نرسيده ايم . فراگيري معناي واقعي يك مطلب ، يك نظريه يا در نظر داشتن مقدماتي كه براي فهم يك بحث علمي بايد مورد توجه باشد ، از اموري بوده كه همگي ما در آن مسامحه كرده ايم .

براي مثال ، در يادگيري يك فرايند علمي پيچيده مانند فتوسنتز بايد موارد متعددي را در نظر داشت . اگر در پديدة فتوسنتز ، ارتباط بين نور آفتاب ، كلروفيل و بنيان زيستي سلول گياهي را در نظر نگيريم در هنگام به يادآوري فرايند فتوسنتز دچار گيجي و پريشاني مي شويم . حال تصور كنيد كه اين اجزاء و ارتباط آن براي شما روشن نباشد و درست شب قبل از امتحان بخواهيد ، كل پديدة فتوسنتز را مورد نظر قرار دهيد و با حجم زيادي از مطالب روبرو شويد ، در اين حال كاري جز سطحي نگري برايتان باقي نمي ماند . توجه داشته باشيد كه رابطة مستقيمي بين درك و فهم يك مطلب و مقدار وقتي كه در طول ترم براي خواندن درسها صرف مي كنيد وجود دارد . اين فهم مطلب حاصل نخواهد شد ، مگر آنكه تمامي اجزاء بحثهاي درسي طي هفته هاي متمادي و به طور تدريجي آموخته شود .

به ياد سپردن در حالي كه در انتظار به سر مي بريد

همانطور كه قبلاً گفته شد ، تكرار عنصري است كه باعث ثبت شدن موضوعات جديد در حافظه مي شود . در حالي كه يافتن وقت كافي براي تكرار و مرور درسها ممكن است براي بسياري سخت و مشكل باشد ، يك راه آن است كه از وقتهايي كه در انتظار به سر مي بريد ، استفاده كنيد . تمامي ما دقايق زيادي از روز را در انتظار به سر مي بريم ـ قبل از شروع كلاس در انتظار آمدن اتوبوس ، در انتظار رسيدن يك دوست بر سر قرار و بسياري از مواردي از اين نوع كه اگر آن را جمع بزنيم ، زمان قابل ملاحظه اي خواهد شد .

اگر در اين شرايط جزوات و يادداشتهاي خود را همراه داشته باشيد ، مي توانيد به بهترين نحو به مرور درسها بپردازيد و علاوه بر آن متوجه گذر زمان نشويد . در اين حال ، مقدار زيادي از وقت مفيد هنگام شب صرفه جويي شده و مي توانيد به پس انداز كردن وقت خود بپردازيد .

از خلاقيت خود بهره بگيريد

همانطور كه پيش از اين گفته شد ، مي توان با استفاده از تصورات ذهني حافظه را افزايش داد . وقتي شروع به حفظ كردن يك فرمول پيچيدة شيمي مي كنيد ، سعي كنيد آن را به شكل يك تصوير كارتوني در نظر آوريد . اگر بتوانيد اين تصويرسازي ذهني را در مورد تمام درسها و مطالب خواندني به كار ببريد ، مي توانيد بُعد جديدي را در حافظة خود گشوده و آن را پرورش دهيد . مراحل كار به اين صورت خواهد بود .

ـ مورد را در نظر بگيريد .

ـ تصويرسازي كنيد .

ـ تلاش به خرج دهيد .

ـ تصوير را از زواياي متفاوت مورد نظر قرار دهيد .

خلاصه

يك حافظة فعال نتايج امتحاني شما را بسيار بهتر خواهد كرد . با استفاده از عناصر زير مي توانيد اين كار را افزايش دهيد :

• مرور مطالب را زود آغاز كنيد .
• يادداشتهاي خود را پنج ، شش بار بخوانيد .
• مطالب مورد مطالعه را بازبيني كنيد .
• يادداشتهاي كوتاه برداريد تا مطمئن شويد كار را انجام خواهيد داد .
• مراحل چهارگانة بالا را بكرات انجام دهيد .
• فرايند يادگيري خود را مطابق موضوعات مورد مطالعه تعيين كنيد .
• شعرها ، گفته هاي نمايشي و مانند آن را به صورت يك كل در نظر آوريد .
• مطالب درسي پيچيده و سنگين را به قطعات كوچك تقسيم كنيد .
• از تصويرسازي ذهني در جهت تقويت حافظه و پيشبرد يادگيري خود استفاده كنيد .

* زيست شناسي

مهمترين درس براي داوطلبان تجربي به شمار مي رود. اين درس داراي ضريب 4 است و با توجه به اينكه ارزش سوالات اختصاصي، سه برابر دروس عمومي است، ضريب آن در مقابل دروس عمومي 12 است.

البته ضريب به تنهايي، نشان دهنده ي اهميت و وزن آن درس نيست ولي از مهمترين فاكتورهاست.

براي قبولي در رشته هاي پزشكي، دندانپزشكي و حتي داروسازي، درصد شما از اين درس بايد بالاي هشتاد درصد باشد، ضمن اينكه سوالات زيست شناسي مشكل تر و در سطح بالاتري نسبت به ساير دروس مطرح مي شود.

در برخورد با دانش آموزاني كه درصد بالايي در درس زيست شناسي داشتند، همگي بر اين نكته تأكيد داشتند كه با كمتر از 7 الي 8 بار مرور اين درس، نمي توان به درصد بالاي هشتاد دست يافت. پس يكي از راههاي پيش روي شما اين است كه حداقل 7 الي 8 بار اين درس را بخوانيد و مرور كنيد.

ولي راه ديگري كه ما به شما پيشنهاد مي كنيم، روش لايتنر است. شايد، استفاده از اين روش كمي وقت گير باشد ولي براي درسي مثل زيست شناسي، صرف اين وقت كاملاً منطقي و ضروري است. چرا كه نوشتن برگه هاي يادگيري و 5 بار مرور آن به مراتب راحت تر از 7- 8 بار دوره كردن كتاب درسي مي باشند. ضمن اينكه روش لايتنر بسيار مطمئن تر و كارايي آن تضمين شده است.

البته يادتان باشد، هنگام نوشتن برگه هاي يادگيري، طرح سؤال از پاورقي ها، شكل ها، نمودارها و ريزترين نكات را فراموش نكنيد.

* شيمي

اين درس هم در رشته ي تجربي و هم رياضي از اهميت بالايي برخوردار است. در رشته ي تجربي براي قبولي در رشته دلخواه درصد 70- 80 تقريباً غير قابل اجتناب است. به همين جهت درصدهاي پايين، شما را از رسيدن به رتبه هاي بالا دور مي سازد.

در رشتة رياضي اهميت درس شيمي، به اندازة رشتة تجربي نيست ولي به دليل انحراف معيار بالاي درس شيمي، درصد بالا در درس شيمي رتبة شما را شديداً بالا مي برد، هر چند درصد پايين تر ممكن است رتبة شما را خيلي پايين نياورد چون اكثر داوطلبان رياضي در اين درس درصد پاييني دارند.

هرب چه به كنكور سالهاي اخير نزديك مي شويم، سوالات شيمي كنكور، بيشتر از نكات ريز كتاب درسي مي باشد كه به صورت جا خالي طرح مي شود.

البته شما حتماً بايد ابتدا از كتب كمك درسي يا جزوة دبيرانتان استفاده كنيد و بعد از تسلط بر مفاهيم به خواندن متن كتاب درسي بپردازيد.

سوالات شيمي، آخرين سوالاتي است كه در دفترچه كنكور مطرح مي شوند، به همين جهت بعضي از داوطلبان به علت صرف وقت بيش از حد، روي درس رياضي و فيزيك براي پاسخگويي به درس شيمي وقت كم مي آورند و گاه حتي به هيچ سوالي از درس شيمي پاسخ نمي دهند. اسن مسئله در افت رتبه بسيار مؤثر است.

مثالي مي زنيم تا اهميت اين موضوع مشخص شود. دو دانش آموز را در نظر بگيريد. اوّلي به چهل درصد سوالات فيزيك و چهل درصد سوالات شيمي پاسخ داده است. دومي فيزيك را 80 درصد و شيمي را صفر درصد زده است.

به نظر مي رسد كه نبايد خيلي تفاوت بين اين دو داوطلب باشد ولي واقعيت اين است كه دانش آموز اولي از لحاظ رتبه بسيار جلوتر است كه علت اين مسئله به انحراف معيار و نرماليزاسيون بر مي گردد.

به همين جهت، توصيه ما اين است كه اگر در رشتة تجربي هستيد، درس شيمي را بعد از زيست شناسي و قبل از فيزيك و رياضي پاسخ دهيد. ولي اگر در رشته رياضي هستيد، حتماً با تنظيم دقيق وقت، زمان لازم براي پاسخ گويي به اين درس را فراهم سازيد.

* فيزيك

در رشتة رياضي از اهميت بسيار بالايي برخوردار است، به طوري كه درصد زير هفتاد شما را از گردونة رقابت خارج مي سازد.

براي پاسخ دهي به سوالات فيزيك در رشته ي رياضي شما نيازمند مطالعه كامل كتب درسي، استفاده از كتب كمك درسي و تست هاي فراوان هستيد. ولي در رشته ي تجربي كتابهاي كمك درسي و جزوات دبيران براي پاسخ دهي به سوالات كفايت مي كند و به راحتي مي توانيد به درصد بالاي 70 دست يابيد.

نكته مهم در درس فيزيك، اختصاص وقت كافي براي تست زني و افزايش سرعت عمل همراه با دقت است.

* رياضي

اهميت اين درس در رشتة رياضي بر كسي پوشيده نيست و دانش آموز رشتة رياضي بايد بيشترين وقت خود را به اين درس اختصاص بدهد.

تنها راه رسيدن به درصد مطلوب در درس رياضي، تمرين فراوان و استفاده از تست هاي مختلف است. سرعت عمل در پاسخ گويي به سوالات بسيار مهم است و اين جز با تمرين به دست نمي آيد.

در رشته تجربي حديث درس رياضي متفاوت است. مطابق آمار سازمان سنجش كشور در سال 77، ميانگين درصد پاسخ گويي به سوالات اين درس براي رشتة پزشكي تنها 17 درصد ئ براي پزشكي تهران 33 درصد مي باشد. بنابراين تنها با پاسخ صحيح به 10 سوال از 30 سوال مي توان خود را به سطح پذيرفته شدگان در پزشكي تهران رساند.

راه حل خوبي براي رسيدن به اين درصد وجود دارد. وقتي با سوالات رياضي روبرو شديد ابتدا 8 الي 10 سوال را كه كاملاً به آنها مسلط هستيد انتخاب و به آنها پاسخ دهيد. سپس سراغ بقية دروس رفته و اگر در انتهاي جلسه وقت اضافي داشتيد، به بقية سوالات رياضي بپردازيد.

نكته مهم اينكه، در درس رياضي مثل بقية دروس لازم نيست كه به همة سوالات پاسخ دهيد به همين جهت، در صورت كمبود وقت انتخاب مباحث مشخص براي مطالعه درس رياضي و چشم پوشي از مباحثي كه بر آن تسلط نداريد، منطقي به نظر مي رسد.

* دل اشخاص نا اميد مانند مزرعه اي است كه شيطان در آن تخم           *

* فساد مي كارد                                                                        *

                                                                              « شكسپير »

رتبه ی ۲ کل استان تهران در سال  ۱۳۸۴ سال اول راهنمایی

رتبه ی ۱ کل استان تهران در سال  ۱۳۸۵ سال دوم راهنمایی

رتبه ی ۱ کل ناحیه ۳ کرج در سال ۱۳۸۶ سال سوم راهنمایی

رتبه ی ۱ کل ناحیه ۳ کرج در سال ۱۳۸۵ سال دوم راهنمایی

رتبه ی ۱ کل ناحیه ۳ کرج در سال ۱۳۸۴ سال اول راهنمایی

هدفم از تاسیس این وبلاگ آشنایی شما با سوالات ریاضی کنکور نهایی دبیرستان ....

است

امیدوارم که مورد پسندتون قرار بگیره

مطالبم رو از هفته ی دیگه می ذارم

برای تبادل لینک با من میتونید نام دو وبلاگ www.dehkadeyemusic.blogfa.com & www.pmo.blogfa.com را به ترتیب با نام های دانلود همه چی و المپیاد ریاضی ایرانیان قرار بدید سپس به ما اطلاع بدید تا تبادل لینک در هر دو وب انجام شود.